امروز سالروز شهادت ششمین پیشوای شیعیان، حضرت امام جعفر صادق(ع)، عالم بزرگ و بنیانگذار مکتب فقهی و علمی شیعه، است؛ شخصیتی که با گسترش معارف قرآنی، تربیت شاگردان برجسته و پایهگذاری علوم گوناگون، نقشی بیبدیل در تاریخ دانش و معنویت اسلام داشت. یاد و نام ایشان همواره الهامبخش راه حقیقتجویی و انساندوستی است.
«سلام بر او که علم را بال داد و حقیقت را زنده نگاه داشت.»
امام جعفر صادق(ع) (۸۳–۱۴۸ هجری قمری) ششمین امام شیعیان است. دوران امامت ایشان بیش از ۳۴ سال طول کشید و مصادف با یکی از پرتلاطمترین دورههای اسلامی بود؛ دورهای میان افول بنیامیه و قدرتگیری بنیعباس.
این فاصله زمانی، فرصتی کمنظیر ایجاد کرد تا امام بتواند:
یک دانشگاه بزرگ علمی در مدینه شکل دهد
بیش از ۴ هزار شاگرد را تربیت کند (طبق منابع رجالی)
بنیانهای فقه جعفری را تدوین کند
علوم مختلف مانند کلام، حدیث، شیمی، نجوم، طب و فلسفه را گسترش دهد
چهرههایی همچون:
هشام بن حکم (متکلم برجسته)
محمد بن مسلم، زرارة بن أعین (فقیهان بزرگ)
جابر بن حیان (پدر علم شیمی)
از شاگردان برجسته ایشان به شمار میروند.
امام صادق(ع) در دورانی زندگی میکرد که:
خلافت امویان رو به ضعف و فروپاشی بود.
عباسیان در حال قدرت گرفتن بودند و فضای امنیتی شدیدی علیه خاندان پیامبر(ص) برقرار شده بود.
بسیاری از قیامها و بحرانها در مناطق اسلامی رخ میداد.
این ناامنیها بر زندگی امام اثر گذاشت و چندین بار توسط حاکمان وقت به مدینه فراخوانده یا محدودیتهایی بر ایشان اعمال شد.
بر اساس منابع معتبر شیعی، شهادت امام در ۲۵ شوال سال ۱۴۸ هجری قمری رخ داد.
گزارشهای تاریخی شیعه بیان میکنند که ایشان به صورت پنهانی و با زهری که از سوی حاکم وقت به ایشان داده شد به شهادت رسیدند. منابع اهل سنت علت را «وفات طبیعی» ثبت کردهاند، اما در متون شیعی شواهد متعددی درباره غیرطبیعی بودن رحلت ذکر شده است.
شدت یافتن بیماری ناگهانی
کاهش توان جسمانی
توصیههای مکرر ایشان درباره “امانتداری در دین”
وصیت مشهور ایشان که در آن پنج نفر را به عنوان وصی نام میبرند تا جانشین حقیقیشان مخفی بماند و جان امام کاظم(ع) از فشار سیاسی محفوظ بماند.
محل دفن
امام جعفر صادق(ع) در بقیع به خاک سپرده شد، کنار امام حسن مجتبی(ع)، امام سجاد(ع) و امام باقر(ع).
بقعههای بقیع در دورههای بعد تخریب شد و امروز این مکان بدون گنبد و بناست.
میراث ماندگار امام صادق(ع)
بنیانگذار فقه جعفری
توسعهدهنده مهمترین مبانی علوم دینی و عقلی
الگوی گفتوگو، منطق و اخلاق علمی
تأکید بر توحید، عقلانیت، و استقلال فکری
تربیت دانشمندانی که بعدها تمدن اسلامی را تحت تأثیر قرار دادند
در روزی که آفتاب مدینه آرامتر میتابید، گویی آسمان دلنگران بود؛
هوا بوی غربت میداد و دیوارهای خاموش بقیع،
بیقرارِ وداعی بودند که تاریخ هرگز توان فراموشیاش را ندارد.
امام جعفر صادق(ع)، آن چراغ همیشه روشن دانش،
که سالها با کلامی نرم، دلها را جلا داده بود
و با نگاهی آرام، جانهای پریشان را به ساحل یقین رسانده بود،
اینبار خود در تندباد رنج میلرزید.
مدینه، شاهد خاموش لحظههایی بود
که فرزند پیامبر(ص) در بستر بیماری،
با تنی رنجور اما روحی بلند،
از حقیقت و امانت و راستی سخن میگفت؛
انگار نه انگار که رنج، خانه تنش را فرا گرفته است.
آن حضرت، آخرین نگاههایش را
میان آسمان و زمین تقسیم کرد؛
نیمی برای خدا،
نیمی برای بندگانی که هنوز
از چشمه معرفتش سیراب نشده بودند.
وقتی سکوت بر خانه امام سایه انداخت،
مدینه فهمید که ستون دیگری از آسمانش فرو ریخته است.
صدای گریه بر کوچههای خاکی میغلتید
و بقیع، دامن خویش را برای میزبانی
از پیکر پاک او گسترانده بود.
ای آقای صبر،
ای وارث علم پیامبران،
ای چراغی که جهان را به نور عقل و ایمان آراستی…
رفتنت، خاموشی نبود؛
جرقهای شد که تا امروز دلها را روشن نگه داشته است.
سلام بر تو،
در روزی که زاده شدی،
در روزی که آسمان تو را در آغوش گرفت،
و در روزی که دوباره زنده برمیخیزی.
دیگه نگو شام چی بپزم !! ○مجله آشپزی شکمو○
مشاهده
وبلاگ اطلاعات عمومی
مطلب مرتبط
هفتمین نمایشگاه مجازی کتاب تهران
مطلب مرتبط
عکس روز ناسا از یک خوشه ستارهای جوان
